Kalender Baba Türbesi

Bitlis'in Güroymak ilçesinden geçerken mahalle arasında bir yerde. Etrafında tarihi Selçuklu mezarlığı var. Otlar içinde bakımsız ama eser çok güzel. Hiç açıklayıcı bir tabela yok. Kümbetin adı Kalender Baba olarak bilinse de kitabesine göre Karanday Ağa Kümbeti. Ahlat taşından yapılmış. Özellikle tepede harika bir işçilik var.

Geçmişle geleceğimiz bağlayan manevi yerlerden

Selçuklu Dönemi yapısı olan Kalender Baba Kümbeti, Ahlat taşından yapılmış olup iki katlı bir yapıdan oluşmaktadır. Alt kat cenazelik kısmı olup bu kısım kare planlıdır. Gövdeye çıkışı iki yönden çıkılan taş merdivenle sağlanmaktadır.Kümbetin batı ve güney cephelerinde birer pencere bulunmaktadır. Pencerelerin içi mukarnaslarla süslenmiştir. Kümbet Mahallesi içerisinde yer alan Kalender Baba Kümbeti, ilçemizin gözde yerlerinden olup, gelen herkesin görmesi gereken bir yerdir.

Kalender Baba Kümbeti: Bitlis – Muş yolu üzerindeki Güroymak ilçesindeki Selçuklu mezarlığında bulunmaktadır. Aynı mezarlık içinde bulunan iki kümbetten kitabeli ve büyük olanıdır. Bütün Selçuklu kümbetlerinde olduğu gibi iki katlı olarak yapılmıştır. Eserin ikinci katında iki taraflı on bir basamak merdivenle çıkılmakta olup, yine bir basamak yüksekliğindeki eşiği müteakip bir kapı ile mekana girilmektedir. Güroymak’a 10 km. mesafedeki Aşağı Kolbaşı köyünün güney yönünde geniş bir alana yapılan kırmızı şehitlik mezarlığında 13.-14. yüzyıllara ait mezarlıkların çoğu iki şahideli ve sandukalıdır. Sivri kemerli nişler, kandil, hançer ve kılıç motiflerinin görüldüğü şahidelerde kitabeler kazıma yolu ile yapılmıştır. İlçe merkezinde bulunan Kümbet ve Selçuklu mezarlığından, daha önce ovada 11-12. yüzyılda bir yerleşim olduğu anlaşılmaktadır. Aşağıkolbaşı, Kuştaşı ve Budaklı Köylerinde Selçuklu mezarlarına rastlanılmaktadır. Yöre, tarihi İpek Yolu üzerinde olup, değişik uygarlıklara ait izleri bünyesinde barındırmaktadır. Başta Güroymak, Kümbet mahallesinde bulunan Selçuklu dönemine ait Kalender baba Türbesi yanı sıra, Aşağıkolbaşı, Yukarıkolbaşı, Kaleli köyünde Selçuklu dönemine ait mezar taşları ve bunların yanında türbeler bulunmaktadır. Değirmen köyünde bulunan kilise gizli bölme mağaraların geçmiş tarih dönemlerinde hiristiyan mezhebine tabi kavimlerin yaşayışlarını ortaya koymaktadır. Birçok tarihi kalıntının ve geçmişe dair izlerin korunmaması nedeniyle yok olduğu ve halen var olanlarında yok olma aşamasına geldiği tespit edilmiştir. Kaleli köyündeki Babir-i Kal türbesi ve ilçe merkezinde bulunan Şeyh Ahmed ve Şeyh Abdurrahman Dağı Türbeleri islam uygarlığı dönemine ait şahsiyetlere ev sahipliğini yaptığını ortaya koymaktadır.

Güzel fakat çok bakımsız

Kalender Baba kümbeti Selçuklu mezarlığında bulunan iki kümbetten minareli olanıdır,iki katlı bir yapıdır,burada 13 ve 14.yüzyıla ait mezarlıkları da görebilirsiniz.